• Darmowa dostawa do multimarketu
  • 30 dni na zwrot
  • 15.000 produktów do wyboru

Frezowanie drewna: jak używać frezarki i obrabiać drewno

Zaczynając przygodę z majsterkowaniem i rękodziełem, szybko przekonasz się, że nie wszystko jesteś w stanie wykonać za pomocą zwykłej wiertarki. Praca w drewnie często wymagać będzie narzędzi do bardziej skomplikowanej obróbki. Takim sprzętem jest właśnie frezarka, która ułatwi ci nadanie materiałowi odpowiedniego kształtu. Dzięki niej z łatwością wykonasz zaokrąglone krawędzie, rowki, otwory pod zawiasy, czy fantazyjne żłobienia i wzory, a twoje prace będą unikatowe i dopracowane.


Co to jest frezowanie? Jaką frezarkę kupić?

Frezowanie to rodzaj obróbki drewna, która poprzez skrawanie nadaje materiałowi pożądany kształt. Wykorzystywane jest głównie w meblarstwie i tworzeniu przedmiotów dekoracyjnych. Nadaje się do wykańczania kantów, zaokrąglania brzegów, wycinania rowków, tworzenia kanałów czy specyficznych otworów pod zawiasy. Jest pomocne także w bardziej finezyjnych pracach, choćby wycinaniu skomplikowanych wzorów w drewnie.

Do frezowania potrzebne jest narzędzie wieloostrzowe zwane frezarką oraz frezy, czyli końcówki do obróbki materiału. Przy bardziej skomplikowanych pracach przydatny może okazać się także specjalny stół do pracy, dopasowany do wybranego narzędzia.


Na rynku znajduje się kilka rodzajów frezarek, które przystosowane są do różnego typu prac. Idealna dla początkujących i najłatwiejsza w użytku jest frezarka górnowrzecionowa. Jej końcówka pracująca położona jest bezpośrednio nad stołem, dzięki czemu obsługa narzędzia jest prostsza i bezpieczniejsza. Możesz wybrać frezarkę górnowrzecionową o większej lub mniejszej mocy. Jeżeli zamierzasz jedynie frezować kanty i obrabiać krawędzie, wystarczy ci nawet 700-900 W. Narzędzie tego typu jest lekkie i niewielkie. Będziesz mógł je łatwo przenosić i pracować nim nawet jedną ręką. Bez trudu nadasz brzegom mebli i desek pożądany kształt. Możliwości takiej frezarki są jednak ograniczone. Jeśli szukasz wszechstronnego narzędzia, wybierz frezarkę o mocy od 1250 do 1400 W. Jest cięższa, ale też bardziej wytrzymała. Jej silnik pozwoli na wykonanie nieco bardziej skomplikowanych prac stolarskich: wręgowania, wycinania kształtów, nacięć, rowków, profili i krawędzi.
Możesz spotkać się także z narzędziami o mocy do 2000 W. To ciężki sprzęt, przeznaczony dla profesjonalistów i odpowiedni do dużych projektów — tworzenia schodów czy stolarki budowlanej. Jest narzędziem wyłącznie stacjonarnym i raczej nie będziesz w stanie zabrać go ze sobą poza warsztat.


Osobie początkującej nie polecamy wyboru frezarki dolnowrzecionowej. Jej obsługa jest trudniejsza i znacznie bardziej niebezpieczna przez to, że końcówka pracująca znajduje się pod stołem. Jeśli nie masz doświadczenia we frezowaniu lub zamierzasz wykonywać wyłącznie drobne prace wykończeniowe, prawdopodobnie nie jest to narzędzie dla ciebie. Frezarka dolnowrzecionowa służy bowiem do tworzenia bardzo skomplikowanych wzorów i detali artystycznych. Oczywiście, pozwala na operowanie większymi frezami i może mieć potężniejszą moc silnika, ale jest też większa i mniej poręczna. W pracach podstawowych takich jak nadawanie kształtu kantom, tworzenie rowków czy zaokrąglanie krawędzi doskonale sprawdzi się model górnowrzecionowy.
Niektóre frezarki górnowrzecionowe o większej mocy można też w razie potrzeby przekształcić we frezarki dolnowrzecionowe. Wystarczy dokupić specjalny montażowy stół przekształcający. Nie nadają się do tego jedynie frezarki o bardzo małej mocy. Wybierając pierwsze narzędzie, zastanów się więc, czy po jakimś czasie nie będziesz potrzebował takiego przekształcenia. Być może praca z drewnem na tyle ci się spodoba, że zechcesz sięgnąć po bardziej skomplikowane wykończenia.

Jak używać frezarki?
Korzystanie z frezarki nie należy do najłatwiejszych. Zanim zaczniesz pracę z maszyną, zapewnij sobie odpowiedni komfort i bezpieczeństwo. Przygotuj miejsce składowania odpadów. Skrawki drewna nie mogą leżeć na materiale, na którym pracujesz. Może to wpłynąć na precyzyjność pracy i powodować odrzut fragmentów drewna.


Musisz też odpowiednio docisnąć materiał do blatu roboczego, na którym pracujesz. Nie może się on ślizgać ani przesuwać. Nieodpowiednie zaciśnięcie nie tylko utrudni wykonanie frezu, ale może też zagrozić twojemu bezpieczeństwu.


Powinieneś upewnić się też, czy końcówka skrawająca jest zawsze dobrze zamocowana. Jeśli została włożona zbyt płytko, może wypaść w czasie pracy. Frez może ulec uszkodzeniu. Zniszczy się także materiał, na którym pracujesz.


Jak poprawnie zamocować frez? Czynności są takie same, niezależnie od tego, jaką końcówkę wybrałeś. Odwróć frezarkę do góry nogami. Poluzuj nakrętkę uchwytu i jednocześnie naciskając przycisk blokady wrzeciona, wsuń frez w mocowanie. Nie dociskaj go palcami. Wystarczy, że włożysz go na głębokość około ¾ uchwytu.

Następnie użyj klucza, by dokręcić frez. Mocno dociśnij nakrętkę mocowania. Cały czas wciskaj też przycisk blokady wrzeciona. Pamiętaj, by zawsze przed umieszczeniem frezu w narzędziu wyjąć wtyczkę z gniazdka. Urządzenie nie może być podłączone do prądu. To podstawa twojego bezpieczeństwa.
Przed rozpoczęciem pracy musisz jeszcze ustawić głębokość frezowania. Pomoże ci w tym głębokościomierz regulowany pokrętłami oraz specjalna głowica rewolwerowa (przypominająca kształtem bębenek na naboje w rewolwerze). Sterując głębokościomierzem i głowicą, możesz umieścić frez na kilku wysokościach, a dzięki temu stworzyć wyżłobienia o różnym poziomie głębokości.


Jeśli materiał jest dociśnięty do blatu, końcówka skrawająca dokładnie dokręcona do narzędzia, a głębokość wyregulowana na odpowiednim poziomie, możesz podłączyć maszynę do prądu i wykonać próbny frez na kawałku niepotrzebnego ci materiału. Dzięki temu przetestujesz ustawienia i sprawdzisz, czy o taki rodzaj wykończenia ci chodziło. Pamiętaj tylko, by po zamocowaniu frezarki na szynach zablokować ją na odpowiedniej głębokości i we właściwym miejscu deski. Nie chcesz przecież, by frez był nierówny lub postrzępiony. Jeśli próba zakończy się powodzeniem, możesz zacząć pracę.


Oczywiście, zanim zaczniesz faktyczne frezowanie, powinieneś zastanowić się jaki efekt chcesz uzyskać i dobrać odpowiednią końcówkę. Dopasowuje się ją do rodzaju wykończenia, jaki chcesz uzyskać, a nie typu materiału. Od wielkości i rodzaju wybranego frezu zależeć będzie też prędkość obrotów. Odpowiednie prędkości dobrane do konkretnych końcówek są zwykle opisane w instrukcji urządzenia.


Frezowanie w drewnie – rodzaje frezów
W zależności od zadania, jakie sobie wyznaczysz, będziesz potrzebować innego frezu. Najprostszy i najbardziej przypominający wiertło jest tak zwany frez do głębokich żłobień. Za jego pomocą wykonasz równe, prostokątne rowki dekoracyjne lub łączenia z innym rodzajem drewna.


Szersze, trójkątne rowki można wykonać za pomocą frezu typu V, nazywanego też frezem do wypustów. Rowki mają dzięki niemu zwężający się, trójkątny kształt (przypominający literę V). Takie detale mogą mieć charakter wyłącznie ozdobny, na przykład przy wykańczaniu listew, ale przydadzą się też, jeśli chcesz w drewnie umieścić szybę, bo planujesz na przykład wykonanie ozdobnych drzwiczek do szafek.


Jeśli chcesz wykonać rowek w kształcie trójkątnym, ale ze ściętym czubkiem (kształt trapezu równoramiennego) wykorzystaj do tego końcówkę fazową. Zastosowanie powstałej szczeliny będzie bardzo podobne co przy fezie typu V, pozwoli jednak na umieszczenie w łączeniu znacznie szerszego materiału (grubego szkła lub plastiku).
Rowki mogą mieć też wykończenie w kształcie odwróconego trapezu (szersze u spodu, węższe u góry), jeśli zostaną wykonane frezem trapezowym. To ułatwia tworzenie różnego typu mocowań zazębiających.


Zupełnie innym rodzajem końcówki jest frez zaokrąglający. Stosuje się go do wykańczania krawędzi. Skrawa on i szlifuje kanty, tak by były zaokrąglone i gładkie. Ma to charakter wyłącznie ozdobny, ale tworzy też wrażenie, że mebel jest bardziej dopracowany i profesjonalnie wykonany.
Kanty można wykończyć, stosując także frez profilujący. Przypomina on stożek i ścina rogi deski na płasko. Tworzy to ładny efekt dekoracyjny, umożliwia też dopasowanie szafek narożnych, tak by ich drzwiczki swobodnie się otwierały.


Z kolei prostokątny rowek na kancie deski stworzysz za pomocą frezu do wręgowania. Takie wykończenie jest bardziej funkcjonalne niż estetyczne i przydaje się w wielu pracach, przykładowo przy tworzeniu połączeń na zakładkę, elementów szuflad i drzwi. Dzięki frezowi do wręgów można wykonać też rowki w starych oknach, by je uszczelnić dodatkową uszczelką lub zamocować szybę izolacyjną.


Do wykończenia brzegów możesz wykorzystać frez krawędziowy. Tworzy on spore zagłębienie w krawędzi materiału, które może później służyć jako uchwyt do wysuwania blatu, czy otwierania szuflady.


Ostatnim i najbardziej wyspecjalizowanym rodzajem końcówek do frezarki, jest frez pod zawiasy, zwany też często frezem puszkowym. Zawiasy wymagają płytkich, gładkich otworów, które można wykonać też wiertarką. Przy użyciu frezarki praca jest jednak znacznie szybsza i wymaga mniej wysiłku, gdyż wykrawany jest od razu cały otwór.


Jak widzisz, za pomocą frezarki i zestawu końcówek możesz szybko i efektownie wykończyć cały mebel. Dzięki niej udekorujesz i ulepszysz stare szafki, regały, kredensy, drzwi, czy ramy. W ten sposób łatwo unowocześnisz lub przearanżujesz swoje wnętrza. Możesz całkowicie zmienić styl pokoju, dodając artystyczne żłobienia i dekoracje.
Gdy podszkolisz się w pracy z prostymi wzorami, za pomocą tych samych końcówek możesz spróbować wyżłobić bardziej skomplikowane ornamenty – kwiaty na meblach w romantycznej sypialni, graficzne wzory w nowoczesnym salonie, czy gwiazdki na drzwiczkach szafek w pokoju dziecięcym.

Na stronie:

Polecane produkty

  • Pasują do frezarek górnowrzecionowych o uchwycie 6 mm
  • Zawiera sześć frezów do różnych zastosowań
  • Praktyczny futerał z tworzywa
149,-
  • Z serii Ryobi One+
  • Oświetlenie LED i miękki uchwyt
  • W zestawie dwie nasadki zaciskowe (6 mm i 6,35 mm)
599,-
  • Do zamontowania od spodu
  • Płyta prowadząca do Ø 162 mm
  • Wyposażony w ogranicznik
279,-